11/03/2022
ඉඩම් හිමිකම් ලියාපදිංචි කිරීමේ ක්රියාවලිය ..........
ශ්රී ලංකාව තුල පිහිටි පුද්ගලික ඉඩම් ලියාපදිංචි කිරීමේ ක්රමයක් පෘතුගීසි පාලන යුගයේ දී මුහුදු බඩ ප්රදේශ වල මුලින් ඇරඹුණු නමුත් ඉංග්රීසින් විසින් ශ්රී ලංකාව යටත් කර ගැනීමෙන් පසුව 1863 දී හඳුන්වාදෙන ලද ලේඛන ලියාපදිංචි කිරීමේ ආඥා පනත මගින් දැනට රට තුල ක්රියාත්මක වන ඉඩම් ගනුදෙනු ලියාපදිංචිය ආරම්භ විය. පාර්ශව දෙකක් හෝ කිහිපයක් අතර ඉඩමක හිමිකම මාරුවීම සඳහා නොතාරිස්වරයෙකු මාර්ගයෙන් විධිමත් ලියවිල්ලක් (ඔප්පුවක්) සකස් කර ඉඩම් රෙජිස්ට්රාර් කාර්යාලයේ ලියාපදිංචි කිරීම මගින් භුක්තිය භාර දීම මෙම ආඥා පනතට අනුව සිදුවේ. මෙම ක්රියාවලිය තුලදී පැවරුම්කරුට ඉඩමට සත්ය ලෙසම හිමිකමක් තිබිය යුතු වුවත් එවැනි හිමිකමක් සත්ය ලෙසම නොවූ විට පැවරුම්ලාභියාට නියම හිමිකම නොලැබී යයි.
මෙවැනි තත්ත්වයන් යටතේ
• ඉඩම් ආරවුල් ඇතිවීම.
• ඉඩම් නඩු ඇති වීම.
• ප්රජාව අතර සාමය කඩවීම.
• වංචනික ලෙස ඉඩම් ගනුදෙනු සිදුවීම.
• ඉඩම්වල ඵලදාව අඩුවීම.
• නිසි ඉඩම් කළමනාකරණයක් නොමැති වීම තුලින් රජයට ලැබිය යුතු ආදායම් නොලැබීම.
වැනි ගැටළු තුලින් ඉඩම් හිමියන්ට මෙන්ම ශ්රී ලංකාවේ ද සමාජ ආර්ථික සංවර්ධනයට ද අශුභවාදී ලෙස බලපෑම් සිදු වී ඇත.
ඉඩම් හිමියන් මුහුණ දෙන මෙම අවාසිදායක තත්ත්වයන් පිටුදැකීමටත්, ඉඩම් සංවර්ධනයට දායක කර ගැනීමේත් අරමුණින් පුද්ගලයන් සතු ඉඩම්වලට රජය වග කියනු ලබන නිවැරදි මායිම් දක්වන, පිඹුරක් සහිත හිමිකම තහවුරු වන වටිනාකමකින් යුක්ත හිමිකම් සහතිකයක් ලබාදීමේ වැඩපිළිවෙල 1998 අංක 21 දරණ හිමිකම් ලියාපදිංචි කිරීමේ පනත පාර්ලිමේන්තුව විසින් සම්මත කිරීම මගින් අරඹන ලදි. පුද්ගල අයිතිය මෙන්ම රජයට අයත් ඉඩම්වලට අයිතිය ද මෙම පනතින් තහවුරු වන හෙයින් රටේ සංවර්ධනය සඳහා සුදුසු ඉඩම් හඳුනාගැනීම ද මෙම පනත තුලින් ලැබෙන අනෙක් ප්රතිලාභ වේ.
1925, 1955 සහ 1985 වර්ෂවලදී එවකට පැවති ආණ්ඩු විසින් පත් කරනු ලැබූ ඉඩම් කොමිෂන් සභා සහ පසුගිය කාල පරිච්ඡේදය තුල ඇති වූ තරුණ කැරලි වලට හේතු වූ මූලික කරුණු පිළිබඳව සොයා බැලීමට පත් කරන ලද කොමිෂන් සභා ද ඉඩම් හිමිකම පිළිබඳ පවත්නා අසමතුලිතතාවය හා පුද්ගලයන්ට ඉඩම් නොමැතිව ජනතා අසහනයන්ට මූලික හේතුවක් බව ප්රකාශ කොට තිබේ. මෙම සමාජ අසහනකාරිත්වයට විසදුමක් වශයෙන් එම කොමිෂන් සභා වාර්තාවලට ද අවධානය යොමුකරමින් 1998 අංක 21 දරණ හිමිකම් ලියාපදිංචි කිරීමේ පනත හඳුන්වාදෙනු ලැබීය.
1998 අංක 21 දරණ හිමිකම් ලියාපදිංචි කිරීමේ පනත යටතේ ඉඩමක හිමිකම ලියාපදිංචි කල පසු එහි ඔප්පුව බලරහිත වන අතර, ඒ වෙනුවට ඉඩම් හිමියා වෙත හිමිකම් සහතිකයක් නිකුත් කරනු ලැබේ. මෙම හිමිකම් සහතිකය මත ඉඩම හා සම්බන්ධ පසු ගනුදෙනු සිදු කිරීමට විශේෂිත වූ ක්රමවේදයක් පවතී.
ඒ අනුව ඉඩම විකිණීම, පැවරීම, තෑගිදීම, උගස් තැබීම, බදු දීම, කේවියට් තහනම් නිකුත් කිරීම, අනුප්රාප්තිකයින් නම් කිරීම, අතුරු බෙදීම් සිදු කිරීම, ඒකාබද්ධ කිරීම යනාදී සියළු පසු ගනුදෙනු සාධන පත්ර මගින් සිදු කරනු ලබයි. මෙම සාධන පත්ර හිමිකම් ලියාපදිංචි කිරීමේ පනත තුලින් හඳුන්වා දුන් ලියැවිල්ලකි. එක් එක් ගනුදෙනුවට වෙන් වෙන්ව සකස් කල සාධන පත්ර පවත්නා අතර, හිමිකම් රෙජිස්ට්රාර් කාර්යාල වලින් මේවා ලබාගත හැක. පනතේ 44 වගන්තියට අනුව සාධන පත්රයක් ලියාපදිංචි කිරීම සඳහා එය ලියා අත්සන් කල දින පටන් දින 07 ක් ඇතුළත අදාල බල ප්රදේශයට අයත් හිමිකම් රෙජිස්ට්රාර් කාර්යාලයට ඉදිරිපත්කල යුතුය. ඒ සමග හිමිකම් සහතිකපතේ මුල් පිටපත, පලාත් පාලන ආයතනයට මුද්දර ගාස්තු හා හිමිකම් රෙජිස්ට්රාර් වෙත ලියාපදිංචි ගාස්තු ගෙවූ කුවිතාන්සිය ද ඉදිරිපත් කල යුතුය
© Lasika Ekanayaka
මෙය උපුටා ගනලදි- මිලින්දොරු මහත්තයා
![01call us📲📲 :- 0770775084 [ Mr Harsha ]A land from Panagoda city 🛑 An area where prices are rising rapidly. 👁4 minutes t...](https://img4.estateagents1.com/808/978/111316188089781.jpg)
![02https://youtu.be/F0O36KeV-UAcall now 📲📲 :- 0770775084 [ Mr.Harsha ] පනාගොඩ නගරයෙන් ඉඩමක් 🛑 වේගයෙන් මිල ඉහල යන ප්ර...](https://img3.estateagents1.com/146/135/110933761461357.jpg)
