05/04/2026
Trong khi cả thế giới đang nín thở xem Mỹ và Iran chạy đua trên sa mạc để tóm ông giặc lái nhảy dù khi máy bay vừa bị bắn hạ, thì ở một góc Hà Nội, một cựu quản giáo Hỏa Lò lại kể cho thầy nghe những chuyện bi hài độc đáo .
Chuyện là thế này, hồi những năm 65-72, các anh em Mỹ tốt bụng và hăng máu mang B-52 sang giúp bà con Bắc Việt làm một chuyến du lịch miễn phí về "Thời kỳ đồ đá". Khổ nỗi, dân bắc Việt không thích xuyên không, nên bắn rụng đâu đó hơn 4.000 chiếc phi cơ đủ loại. Kết quả là hơn 500 anh em "giặc lái" bỗng nhiên được đăng ký tạm trú dài hạn tại khách sạn Hỏa Lò để chờ ngày "check-out".
Thời đó dân Bắc Việt đói há mồm, cơm phải độn đủ thứ mới đủ no bụng, suy dinh dưỡng tới mức trán dô răng vẩu toàn miền, nhưng tiêu chuẩn ăn ngủ dành cho giặc lái Mỹ bị nhặt về lại thuộc hàng năm sao. Nhìn suất ăn đầy đặn của đám tù binh, lão quản giáo đôi lúc lẩm bẩm chửi thế: "Đ.M sao chính phủ hèn với giặc thế không biết, nó ném bom mình mà mình không thịt cmn luôn đi, nuôi béo làm cái củ ...ặc gì!".
Nhưng cuộc đời không ai học được chữ Ngờ. Đám giặc lái "số hưởng" năm ấy như John McCain, sau khi về nước, đã cảm kích cái sự "hèn" đầy nhân văn ấy đến tận xương tủy.
McCain đã cùng với John Kerry (một cựu binh hải quân phản chiến khét tiếng ở Mỹ lúc bấy giờ) tạo thành bộ đôi "song kiếm hợp bích" cật lực vận động hành lang, thuyết khách bằng được Bill Clinton xóa bỏ cấm vận Việt Nam.
Đệch hiểu nổi có phải vị tiên sinh nào đó đã xuyên không vào bộ sậu lãnh đạo Bắc Việt hồi đó hay sao mà đặt ra cái chính sách nuôi tù binh trở thành "hạt giống đỏ" cho tương lai ngoại giao sau này. Cái nhìn của vị tiên sinh xuyên không này quả đáng nể.
Tiếp nhé.
Trong cái "Resort" Hỏa Lò ấy, anh em giặc lái sống khá sướng, được nhận thư từ, quà cáp đều đặn từ người thân.
Có ông nhận được kỷ vật từ bạn gái là bức ảnh "xẹc xi" của cô ấy và một nhúm tóc thề màu vàng, ngắn bằng ngón tay, lại còn... xoăn tít.
Chuyện kể rằng tối nào ông nội này cũng đem ảnh và nhúm tóc thề ấy ra vuốt ve, ngắm nghĩa với vẻ mặt cực kỳ ... văn hóa đồi trụy. Cán bộ quản giáo thấy không ổn nên quyết định... tịch thu.
Nhưng cái hay của người Bắc Việt là ở chỗ đó: đến ngày trao trả tù binh năm 1973, nhúm tóc thề màu vàng quăn tít, vuốt mãi không thẳng ấy vẫn được gói ghém cẩn thận trong hồ sơ cá nhân, trả lại chính chủ không thiếu một sợi!
Chẳng biết ông phi công nọ khi nhận lại "bảo bối" có rơi nước mắt vì sự tỉ mỉ của đội quản giáo không?
Giờ đây, lâu lâu lão quản giáo lại được mời xuống Hỏa Lò tụ họp với mấy ông cựu giặc lái từ Mỹ bay sang, tay bắt mặt mừng, mời ăn nhậu, thậm chí mời sang Mỹ chơi như anh em một nhà.
Có lẽ, bọn họ ở với nhau lâu, lại nhiễm cái tính người Việt thân thiện, không cuồng nộ hay "khủng bố" tâm lý, nên cái tình cảm nó nảy nở từ lúc nào chẳng hay.
Nhìn cái cảnh Mỹ - Iran đang ghè nhau sống chết trong cuộc giải cứu phi công mới thấy anh em Đông Lào mình đẳng cấp, vừa oánh cho đối phương "rụng như sung", vừa biết vỗ về đám giặc lái để rồi cuối cùng biến kẻ thù thành người đồng chí của mình.
Iran cứ nói mình sẽ thành Việt Nam thứ 2, nhưng xét về tầm nhìn và phong cách dân tộc thì chưa biết thế nào.