DiscoverHarar

16/08/2026

BOQORTOOYADII AKISHO – QARNIGII 16AAD
Qarnigii 16aad wuxuu Akisho u ahaa xilli isbeddel weyn—xilli ay ka soo gudbeen awood iyo degaan ballaaran, una gudbeen kala-firdhis iyo dib-u-dhis.
Marxaladda 1aad: Akisho waxay ku jireen dhulkii iyo bulshooyinkii ku xeernaa Harar iyo bariga Itoobiya, iyadoo magaca Akisho lagu xusayo xusuus iyo qoraallo la xiriira qarnigaas.
Marxaladda 2aad: Dagaalladii Adal iyo Itoobiya ee qarniga 16aad waxay beddeleen awooddii gobolka. Harar wuxuu noqday xarun muhiim ah oo Adal ah, gaar ahaan xilligii Imaam Axmed Gurey.
Marxaladda 3aad: Kadib dagaalladii iyo daciifiddii Adal, dhaqdhaqaaqyadii Oromo ee dabayaaqadii qarniga 16aad waxay si weyn u beddeleen deegaannadii Hararghe, taasoo keentay in bulshooyin badan ay kala guuraan ama dib isu habeeyaan.
Marxaladda 4aad: Akisho waxay galeen marxalad cusub—qaar waxay ku hareen Hararghe iyo agagaarka Harar, qaarna waxay u kala firdheen dhulal kale. Sidaas ayay taariikhda Akisho uga gudubtay xilligii awoodda iyo dagaallada, una gudubtay xilligii kala-firdhinta iyo dib-u-abaabulka.
Su’aashu waxay tahay: Akisho qarnigii 16aad maxay ahayd—boqortooyo, awood deegaan, mise qayb ka mid ah nidaamkii ballaarnaa ee Adal? Taariikhda weli waa dood furan.

14/08/2026

Boqortooyadii Akisho
Boqortooyada Akisho waxay ka mid tahay taariikhaha facaweyn ee Geeska Afrika, gaar ahaan dhulka Hararge iyo nawaaxigiisa. Akisho waxay lahayd bulsho, dhaqan iyo awood deegaan oo muddo dheer soo jiray. Xusuusta dadka deegaanka iyo abtirsiimaha ayaa weli xambaarsan raadadka taariikhdan. Taariikhda Akisho waxay mudan tahay in si cilmiyeed loo baaro loona qoro, si jiilasha dambe ay u ogaadaan halka ay ka timid iyo doorkeedii taariikhda gobolka.

13/08/2026

13/08/2026

Boqortooyada Akisho – Taariikh, Sharaf iyo Dhaxal
Akisho waa magac ku xiran taariikhda iyo dhaqanka bulshada Soomaaliyeed ee ku noolaa dhulka Hararge, Harar iyo nawaaxiga bari ee Itoobiya. Taariikhda Akisho waxay ku dhex jirtaa is-dhexgalkii qowmiyadaha, ganacsiga iyo dawladihii Islaamiga ahaa ee ka jiray Geeska Afrika qarniyo badan.
Dhulka Hararge wuxuu ahaa marin muhiim ah oo isku xiri jiray gudaha Itoobiya, Harar iyo dekedihii ganacsiga ee dhinaca badda, waxaana halkaas ka hanaqaaday bulshooyin leh dhaqan, xoolo-dhaqasho, beerasho iyo ganacsi. Akisho waxay qayb ka ahaayeen deegaankaas iyo taariikhdiisa dheer.
Marka laga hadlayo “Boqortooyada Akisho”, waxaa muhiim ah in la kala saaro sheekooyinka afka ah, xusuusta bulshada iyo qoraallada taariikhiga ah. Ma jiraan ilo taariikhi ah oo si cad oo isku raacsan u diiwaangelinaya boqortooyo Akisho oo la mid ah boqortooyooyinkii Adal ama Ifat; sidaas darteed sheegashooyinka ku saabsan boqorro iyo xuduudo gaar ah waa in si taxaddar leh loo soo bandhigaa.
Haddana, dhaxalka Akisho wuxuu ku nool yahay abtirsiinta, dhaqanka, deegaanka iyo xusuusta jiilasha. Taariikhda Harar iyo nawaaxigeedana lama fahmi karo iyadoo aan la eegin bulshooyinkii deegaanka ku noolaa iyo kaalintii ay ku lahaayeen is-dhexgalka siyaasadeed, dhaqaale iyo bulsho ee Geeska Afrika.
Taariikhdu ma aha oo keliya magacyo ku qoran buugaag; waa xusuusta dadka, dhulka iyo raadkii ay jiilashii h**e ka tageen. Akisho waa qayb ka mid ah xusuustaas—taariikh mudan in la baaro, la diiwaangeliyo, lana ilaaliyo.

12/08/2026

Boqortooyada akisho

12/08/2026

👑 AKISHO — MAGAC TAARIIKHDU ILAALIYEY
Akisho waa magac fac weyn oo ku dhex qoran taariikhda Geeska Afrika, gaar ahaan dhulka Harar iyo nawaaxigiisa. Waa qayb ka mid ah qoyska weyn ee Dir, waxaana Akisho laga helaa dhulal badan oo Itoobiya iyo Geeska Afrika ah.
Taariikhda Akisho ma aha magac maanta la sameeyay; qoraallo la xiriira qarnigii 16aad ayaa magaca Akisho xusaya, taasoo muujinaysa raad taariikheed oo soo jireen ah.
Akisho waa magac leh fac, dhul, dhaqan iyo xusuus aan sahal lagu tirtiri karin.
Boqortooyo haddii lagu sheego waa sharaf-dhaqameed; taariikhda la hubiyeyse waxay si cad u muujinaysaa in Akisho ay leeyihiin dhaxal fac weyn oo mudan in la barto lana ilaaliyo.
🔥 Taariikhda Akisho weli waa bog aan dhammaan—yaa hayo sheekadii awoowayaashii h**e?