29/04/2020
𝗨𝗽𝗱𝗮𝘁𝗲 𝗦𝗽𝗮𝗻𝗷𝗲 – 𝗖𝗼𝗿𝗼𝗻𝗮𝗰𝗿𝗶𝘀𝗶𝘀, 𝟮𝟴 𝗮𝗽𝗿𝗶𝗹 𝟮𝟬𝟮𝟬, 𝟮𝟮.𝟯𝟬 𝘂𝘂𝗿
Tegen de achtergrond van cijfers over de ontwikkeling van de pandemie die weer iets gunstiger waren dan gisteren, vergaderde de Spaanse ministerraad vandaag langdurig over de ‘desescalada’, de stapsgewijze afbouw van de maatregelen. Aan het begin van de avond deed minister-president Sánchez verslag van de uitkomsten. Mijn indruk is dat er een stevige discussie in de ministerraad heeft plaatsgevonden (wat niet abnormaal is bij dit soort ingewikkelde en uitermate gevoelige beslissingen), en dat die discussie tot een aantal wijzigingen in de voorbereide papieren heeft geleid. Daardoor is er nog geen gedetailleerd document waarop ik de onderstaande samenvatting kan baseren.
Het belangrijkste is dat Spanje de afbouw richting het ‘nieuwe normaal’ in vier fasen wil laten verlopen, die – als alles loop als gehoopt – ieder minimaal twee weken zal duren. Het voornemen van de regering is dat de afbouw eind juni voltooid zal zijn. Er zullen verschillen zijn tussen de provincies. Steeds zal het ministerie van Volksgezondheid bepalen welke provincies of eilanden naar de volgende fase kunnen. Het gaat dus niet over de 17 autonome gemeenschappen, maar over één bestuursniveau lager, de 50 provincies. Tot eind juni zal er geen verkeer tussen provincies zijn, behalve werkverkeer.
De eerste fase heet ‘Fase 0, de voorbereidende fase’ en dat is eigenlijk de fase waar we al in zitten. Het ziet ernaar uit dat het toestaan van wandelen en individueel sporten per 2 mei doorgaat. Een nieuwtje is dat afhaalrestaurants die op afspraak werken weer open mogen, met strenge regels. ‘De paella die we normaal in het buurtrestaurant eten, kunnen we nu afhalen en thuis opeten’, aldus Pedro Sánchez.
Fase 1 gaat in principe op 11 mei voor vrijwel alle provincies in (de kleine eilanden Formentera, La Gomera, El Hierro en La Graciosa mogen als het aantal besmettingen laag blijven al per 4 mei naar deze fase). In die fase mogen kerken, bepaalde kleine winkels, terrassen, hotels en appartementen weer open, zij het met opnieuw strenge regels, waaronder een sterke beperking van het aantal aanwezigen zodat men 2 meter afstand kan houden. Mij is nog niet duidelijk hoe die opening van bijvoorbeeld hotels zich verhoudt tot het verbod op verplaatsingen tussen provincies. Kleine winkels in winkelcentra mogen nog niet open in deze fase. In Fase 1 zullen er uren worden vastgesteld waarbinnen alleen 65-plussers welkom zijn, zodat zij minder risico lopen besmet te worden.
Daarna komt Fase 2, een tussenfase, waarin ook restaurants open gaan (maximaal 1/3 van de capaciteit) voor aan tafel gezeten klanten. Ook mogen theaters en bioscopen weer open, met gereserveerde plaatsen en 30 procent vulling. Concerten voor maximaal 400 personen in de buitenlucht (gezeten) en maximaal 50 personen binnen, zijn dan ook weer toegestaan, opnieuw onder strenge voorwaarden om besmettingen te voorkomen.
Bij Fase 3 zijn we bijna bij het nieuwe normaal. De mobiliteit wordt verder verruimd. In restaurants mag dan 50 procent van de capaciteit worden gebruikt. Ook worden de regels voor restaurants verder versoepeld, maar wel zodanig dat een goede scheiding tussen de klanten verzekerd is.
MP Sánchez benadrukte dat we nu een lastige periode ingaan. ‘Allemaal thuisblijven’ is niet fijn, maar het is wel een duidelijke en makkelijk te handhaven regel. In de komende maanden komt het veel meer op persoonlijke discipline aan. Dat vergt veel verantwoordelijkheidsbesef van alle mensen in het land. De regels zijn behoorlijk fijnmazig en zullen vast door sommigen uitgetest worden. Dat gebeurde zelfs bij de ‘simpele’ regels die tot nu golden. Denk bijvoorbeeld aan de jongeman uit Logroño die dit weekend een bon kreeg omdat hij de siervissen van zijn zus aan het ‘uitlaten’ was.
Inmiddels staat wel vast dat de scholen in Spanje pas in september weer open gaan, met een beperkt aantal uitzonderingen voor bijvoorbeeld bijlessen, jonge kinderen met werkende ouders en voor de eindexamens. Deze week waren er nog stemmen in de pers dat het slecht was dat kinderen een half jaar niet in de schoolsfeer zouden zijn. Maar de Spaanse regering heeft kennelijk geoordeeld dat de risico’s van een algemene opening in de laatste weken voor de zomer toch groter zijn dan de voordelen.
Ik benadruk nog een keer dat dit alles gebaseerd is op mijn begrip van de schetsmatige presentatie van premier Sánchez in zijn persconferentie. De precieze details weten we pas als het besluit van het Ministerie van Volksgezondheid is gepubliceerd. Dus meer dan wat er hier staat, weet ik eigenlijk niet. Misschien wilt u eventuele vragen nog even opsparen.
Hopelijk leest u tussen de regels door toch veel goed nieuws. Voorlopig zullen we niet bij elkaar thuis op bezoek gaan, maar bijvoorbeeld het drinken van een biertje of een koffie op een terrasje komt weer in zicht, zij het weliswaar op gepaste afstand van elkaar. Dat is niet alleen voor de klanten goed nieuws, maar ook voor de ondernemers, al zal het nog best een uitdaging worden om met de nieuwe regels goed geld te verdienen. Maar eerlijk gezegd had ik niet verwacht dat het al binnen enkele weken deze kant op zou gaan, zij het in voorzichtige stappen. Voldoende aanleiding om u oprecht een goede avond te wensen.
Jan Versteeg
Foto: La Vanguardia, Javier Soriano / AFP
