26/08/2023
ŚMIERTELNIE NIEBEZPIECZNA bakteria Legionella - czyli pamiętajmy o okresowej DEZYNFEKCJI instalacji WODY CIEPŁEJ!
Wielu osobom wydaje się, że woda ciepła jest ponad wszelką wątpliwość bezpieczna.
Nic bardziej mylnego. Co gorsza, wody ciepłej, w indywidualnych systemach, praktycznie się nie bada...W systemach zbiorowych na szczęście jest taki wymóg.
Dzisiaj wielokrotnie w mediach słyszałem o bakterii Legionella, która w Rzeszowie doprowadziła do ŚMIERCI czterech osób, wywołując ciężkie zapalenia płuc. Kolejne osoby leżą w szpitalu w stanie ciężkim, zaś zakażenia bakterią dotyczą już kilkudziesięciu osób.
Sprawa wygląda bardzo poważnie, a temat tak naprawdę dotyczy wielu z nas - bowiem jest to bakteria, która rozwija się w systemach wody ciepłej, ale także klimatyzacji i układach wentylacyjnych (w skrócie tam gdzie ciepło i gdzie jest woda).
Zakażenie następuje w efekcie wdychania aerozoli, w których znajduje się ta śmiertelna bakteria.
‼ UWAGA!, dotychczas nie potwierdzono przenoszenia drobnoustroju przez bezpośredni kontakt między ludźmi‼
Warto zatem przytoczyć kilka faktów i zaleceń:
Legionella pneumophila to bakteria, której potencjalny rezerwuar i środowisko namnażania to środowisko wodne. Może występować w wodach płytkich (szczególnie zeutrofizowanych), ale jej namnażanie do ilości wywołujących zakażenie zasadniczo zachodzi w wodzie ciepłej.
Stąd kojarzy się z ją głównie z systemami wody ciepłej właśnie.
Warunki sprzyjające rozwojowi bakterii Legionella w systemach wody ciepłej:
⚠ temperatura od 25 do 40 st C
⚠ obecność osadów i biofilmu
⚠ końcówki instalacji, stagnująca woda,
⚠ niektóre źródła wskazują na obecność żelaza i manganu zwiększających tempo namnażania,
⚠ w wielu miejscach wskazuje się na wymaganą obecność dwutlenku węgla.
Tym samym miejsca rozwoju tych bakterii w systemach wody ciepłej to:
⚠ zasobniki wody ciepłej,
⚠ ślepe odcinki instalacji wody ciepłej,
⚠ odcinki instalacji wody zimnej, przebiegające w miejscach, w których woda zimna jest podatna na ogrzewanie
⚠ pokryte osadem wapiennym prysznice, wylewki baterii, sitka,
⚠ biofilmy pokrywające rury (w warunkach wody ciepłej)
Najintensywniej zasiedlane są instalacje w temp. 35 - 40 st.
Tym samym uznaje się, że rozwój dotyczy systemów w których występuje woda ciepła, takich jak
➡ centralne systemy ciepłej wody, przygotowywanej lokalnie (zasobniki wody ciepłej) np w szpitalach, domach pomocy społecznej, hotelach, internatach i innych obiektach (w tych domach wielorodzinnych), w których przygotowuje się wodę ciepłą dla większej grupy osób,
➡ systemy klimatyzacji
➡ whirlpool bath itp
Zakażenie następuje zwykle wskutek wdychania aerozolu zawierającego bakterie Legionella w dawce zakaźnej (np podczas brania prysznica).
Generalnie we wszystkich tego typu instalacjach winno się dokonywać okresowych działań dezynfekcyjnych, których celem jest higienizacja i eliminacja bakterii Legionella pneumophila z systemu. Wydaje się, że obecnie jest to wyjątkowo istotne zagadnienie.
Najprostszym sposobem jest regularne wygrzewanie instalacji wody ciepłej > 60 st C! Zaleca się nawet okresowe podnoszenie temperatury wody ciepłej do 70 st C.
W rozwiązaniach systemowych (układach zbiorowego zaopatrzenia) najczęściej wprowadza się dodatkowo dezynfekcję dwutlenkiem chloru, który szczególnie dobrze likwiduje biofilmy, w których Legionella wyjątkowo dobrze się namnaża.
Szczególnie duże zagrożenie legionellozą ma miejsce w szpitalach oraz DPS-ach, ponieważ to osoby o obniżonej odporności, są wyjątkowo narażone na zakażenie.
Do czynników ryzyka zalicza się:
‼ płeć (częściej chorują mężczyźni niż kobiety),
‼ wiek (40 - 70 lat),
‼ palenie tytoniu, nadużywanie alkoholu
‼ choroba nowotworowa,
‼ cukrzyca, chorby dróg oddechowych, nerek,
‼ immunosupresja (pacjenci po przeszczepach).
W tego typu instytucjach, w których przebywają osoby z grupy ryzyka winno się dokonywać regularnych higienizacji instalacji wody ciepłej, poprzez okresowe przegrzewanie czy dezynfekcję dwutlenkiem chloru (szczegółowe wytyczne można znaleźć na stronach instytucji rządowych).
W tym kontekście warto zapoznać się z materiałem na temat bakterii Legionella oraz choroby przez nią wywoływanej opracowanym przez PZH.
W Rzeszowie trwa tzw. dochodzenie epidemiologiczne. Ustalany jest wspólny mianownik zakażeń....
Zdjęcie oraz informacje na temat choroby legionistów: https://zdrowie.wprost.pl/choroby/zakazne/11355376/choroba-legionistow-przyczyny-droga-zakazenia-objawy-i-leczenie.html