20/07/2026
ไฟไหม้โรงเบียร์…ทำไม “รัฐ” ต้องจ่ายเงินเยียวยาผู้เสียหาย ทั้งที่รัฐไม่ได้เป็นคนทำ?
เหตุการณ์เพลิงไหม้ร้านอาหารหรือสถานบันเทิง เช่น กรณีเหตุเพลิงไหม้โรงเบียร์ย่านลาดพร้าว ทำให้หลายคนสงสัยว่า
“เหตุใดรัฐบาลจึงต้องจ่ายเงินช่วยเหลือ ทั้งที่ผู้ก่อเหตุไม่ใช่หน่วยงานของรัฐ?”
คำตอบอยู่ที่ พระราชบัญญัติค่าตอบแทนผู้เสียหาย และค่าทดแทนและค่าใช้จ่ายแก่จำเลยในคดีอาญา พ.ศ. 2544 (และที่แก้ไขเพิ่มเติม)
กฎหมายฉบับนี้มีหลักการสำคัญว่า
เมื่อประชาชนตกเป็นผู้เสียหายจากการกระทำความผิดอาญา รัฐมีหน้าที่ช่วยเหลือเยียวยาในเบื้องต้น เพื่อบรรเทาความเดือดร้อน แม้ว่าผู้กระทำผิดจะยังไม่ได้ชดใช้ค่าเสียหาย หรือไม่มีทรัพย์สินชดใช้ก็ตาม
การจ่ายเงินของรัฐ ไม่ใช่การยอมรับว่ารัฐเป็นผู้กระทำผิด และ ไม่ใช่การชดใช้ค่าเสียหายแทนผู้กระทำผิดทั้งหมด แต่เป็นมาตรการด้านสวัสดิการและการคุ้มครองสิทธิของประชาชน เพื่อให้ผู้เสียหายได้รับการช่วยเหลืออย่างทันท่วงที
ผู้เสียหายอาจได้รับความช่วยเหลือ เช่น
* ค่ารักษาพยาบาล
* ค่าฟื้นฟูร่างกายและจิตใจ
* ค่าขาดประโยชน์ในการทำงาน
* ค่าทดแทนกรณีบาดเจ็บสาหัส พิการ หรือเสียชีวิต (ตามหลักเกณฑ์ที่กฎหมายกำหนด)
อย่างไรก็ตาม การได้รับเงินเยียวยาจากรัฐ ไม่ได้ตัดสิทธิของผู้เสียหาย ในการฟ้องเรียกค่าเสียหายจากผู้กระทำผิด เจ้าของกิจการ หรือผู้ที่ต้องรับผิดตามกฎหมาย หากภายหลังศาลพิพากษาว่าบุคคลดังกล่าวต้องรับผิด ผู้เสียหายยังคงมีสิทธิเรียกร้องค่าเสียหายได้ตามกฎหมาย
ดังนั้น การที่รัฐจ่ายเงินช่วยเหลือผู้เสียหายในเหตุเพลิงไหม้ จึงเป็นการแสดงบทบาทของรัฐในการคุ้มครองประชาชนและบรรเทาความเดือดร้อนในเบื้องต้น มิใช่การรับผิดแทนผู้ก่อเหตุ
ความรู้กฎหมายที่ประชาชนควรรู้
หากท่านหรือบุคคลในครอบครัวตกเป็นผู้เสียหายในคดีอาญา อย่าลืมตรวจสอบสิทธิในการขอรับค่าตอบแทนจากรัฐ เพราะเป็นสิทธิที่กฎหมายรับรองไว้ และสามารถใช้ควบคู่กับการเรียกร้องค่าเสียหายจากผู้กระทำผิดได้
