28/09/2021
เคยสงสัยกันไหมครับ ท่อน้ำทิ้งจากการใช้งานภายในบ้าน ทั้งซิงค์ล้างจาน ห้องซักล้าง โซนอาบน้ำ เมื่อปล่อยน้ำทิ้งแล้ว น้ำเสียเหล่านี้เดินทางไปไหนต่อ มาดูคำตอบในบทความนี้ได้เลยครับ
โดยปกติเจ้าของบ้านเมื่อได้แบบบ้านแล้ว จะสนใจแค่รูปลักษณ์ ความสวยงาม หรือฟังก์ชันการใช้งาน ส่วนเรื่องงานระบบต่าง ๆ แทบจะไม่ได้ดูรายละเอียดเลย ซึ่งแนะนำว่าดูไว้บ้างคร่าว ๆ ก็ดีครับ เผื่อผู้ออกแบบอาจจะตกหล่นส่วนใดไป เพราะไม่ว่านักออกแบบจะเก่งหรือรอบคอบแค่ไหน แต่เชื่อเถอะว่า คนที่รู้จักบ้านของเราได้ดีที่สุดก็คือตัวเราเอง
ในงานสุขาภิบาล จะมีทั้งท่อน้ำดี ท่อน้ำเสีย ท่อชักโครก และอีกหลาย ๆ ท่อวุ่นวายไปหมด หากไม่จัดระบบระเบียบให้ดีตั้งแต่ขั้นตอนออกแบบ ก็ย่อมมีผลไปถึงปัญหาในงานก่อสร้างหรือมีผลไปถึงการใช้ชีวิตของสมาชิกในบ้าน อาจเกิดปัญหาท่อตัน น้ำระบายไม่ดี กดชักโครกไม่ลง อาบน้ำแล้วน้ำท่วมพื้นห้องน้ำ หรือมีกลิ่นไม่พึงประสงค์ เหนื่อยนะครับ หากต้องเจอปัญหาเหล่านี้ทุก ๆ วัน
เนื้อหานี้เรามาว่ากันด้วย “ท่อน้ำทิ้ง” ซึ่งจะมีผลกับฟังก์ชันการใช้งานที่เกี่ยวข้องกับการทำความสะอาด ขอเรียงลำดับจากเบา ๆ ไปสู่งานหนักนะครับ
1. งานเบา ๆ (เส้นสีส้ม) เป็นท่อน้ำทิ้งทั่วไป เช่น อ่างล้างหน้า, อาบน้ำ, ซักล้าง, น้ำจากระเบียงชั้นบนและหลังคาบ้าน น้ำเหล่านี้จะไม่ได้มีผลกับสิ่งปฏิกูลมากนัก แค่มีตะแกรงดักเศษขยะก็สามารถปล่อยลงท่อน้ำทิ้งได้เลยครับ เช่น โซนอาบน้ำจะสังเกตได้ว่ามีตะแกรง Floor Drain บริเวณพื้น เพื่อป้องกันเส้นผมอุดตัน
2. ซิงค์ล้างจาน (เส้นสีเขียว) มักมีของเน่าเสีย เศษอาหารต่าง ๆ ปะปนอยู่มาก จะต้องผ่านถังดักไขมันก่อนเสมอ มีให้เลือกทั้งแบบสำเร็จรูปวางใต้ซิงค์ แบบทำเอง หรือแบบฝังใต้ดิน เมื่อน้ำเสียผ่านบ่อดักไขมันแล้วก็สามารถต่อลงท่อน้ำทิ้งได้เลยครับ
3. งานบำบัดหนักสุดเป็นสุขภัณฑ์ชักโครก (เส้นสีแดง) ท่อชักโครกจะต่อเข้าถังบำบัด ปัจจุบันนิยมใช้ถังบำบัดสำเร็จรูปหรือที่เรียกกันว่าถังแซท ส่วนตัวเดาว่าชื่อย่อนี้น่าจะเพี้ยนเสียงมาจากคำว่า Septic Tank ครับ ถังลักษณะนี้จะมีกลไกกำจัดสิ่งปฏิกูลต่าง ๆ ภายในถังเอง และจะมีระบบ Overflow ในตัวถัง เพื่อปล่อยน้ำล้นที่ผ่านการบำบัดแล้วออกสู่ท่อน้ำทิ้ง
เมื่อน้ำผ่านการกรอง ผ่านการบำบัดในรูปแบบต่าง ๆ แล้ว น้ำจะถูกส่งต่อไปยังท่อหรือคูระบายน้ำนอกบ้านที่ยังอยู่ในรั้วบ้านของเรา ท่อระบายน้ำจะมีจุดพักเป็นจุด ๆ และมีบ่อดักขยะเพื่อกรองเศษขยะอีกชั้น ก่อนระบายสู่คูระบายน้ำสาธารณะหน้าบ้าน
คำถามต่อมา ถ้าไม่มีคูระบายน้ำสาธารณะ ต้องทำอย่างไร?
โดยส่วนใหญ่คูระบายน้ำสาธารณะ ภาครัฐจะทำไว้ให้อยู่บริเวณขอบถนนสาธารณะทั้ง 2 ด้าน แต่มักจะมีเฉพาะพื้นที่โซนเมืองที่ผ่านการพัฒนามาระดับหนึ่งแล้ว หากเป็นพื้นที่ชุมชน บ้านสวนชนบท อาจยังมีไม่ทั่วถึง ให้สำรวจรอบ ๆ ที่ดินของเราว่า มีแหล่งน้ำสาธารณะหรือไม่ หากมีน้ำที่ผ่านการบำบัดตามเนื้อหาข้างต้นสามารถปล่อยลงแหล่งน้ำสาธารณะได้ อย่างไรก็ตามบางพื้นที่อาจมีการควบคุมเพิ่มเติมจากกฎหมายนะครับ
หากไม่มีทั้งคูระบายน้ำสาธารณะ ไม่มีแหล่งน้ำสาธารณะใด ๆ หรือทางการไม่อนุญาตให้ปล่อยน้ำทิ้งได้ ก็ยังไม่ต้องกังวลใจไปครับ เพราะในอดีตบ้านเรือนสมัยก่อนล้วนยังไม่มีคูระบายน้ำทั้งสิ้น สามารถแก้ปัญหาได้ด้วย "บ่อซึม" เป็นบ่อซีเมนต์ฝังใต้ดิน น้ำทิ้งเหล่านี้จะค่อย ๆ ซึมลงดินไปตามธรรมชาติครับ
การจัดการกับท่อน้ำทิ้ง เป็นสิ่งสำคัญมากครับ มิเช่นนั้นอาจส่งถึงกลิ่นไม่พึงประสงค์ เป็นต้นเหตุของเชื้อโรคต่าง ๆ สะสม และยังมีผลต่อการขออนุญาตก่อสร้างด้วยครับ หากขาดสิ่งใดส่ิงหนึ่งไปก็อาจมีผลให้การขออนุญาตไม่ผ่านได้ ใครมีข้อสงสัยใดเกี่ยวกับอ่านแบบบ้าน สอบถามไว้ได้ครับ
