28/08/2025
อวิหิงสา
ธรรมข้อที่แปดของทศพิธราชธรรม คือ #อวิหิงสา หมายถึง การไม่เบียดเบียน ไม่ก่อทุกข์แก่ผู้อื่น มีนัยหมายความว่าพระมหากษัตริย์พึงมีพระราชอัธยาศัยกอปรด้วยพระมหากรุณา ไม่ทรงก่อทุกข์เบียดเบียนพระบรมวงศานุวงศ์ ข้าทูลละอองธุลีพระบาท ข้าราชการและอาณาประชาราษฎรให้ลำบากด้วยเหตุอันไม่ควร รวมทั้งทรงคุ้มครองพสกนิกรดุจดังบิดามารดารักษาบุตร
พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว มีพระราชหฤทัยประณีต ทรงสอดส่องหยั่งเห็นการณ์อันจะก่อความเดือดร้อนหรือเบียดเบียนราษฎรของพระองค์ เช่น คราวเกิดเหตุเพลิงไหม้บ้านเรือนประชาชนที่จังหวัดเพชรบุรี ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้งดการเก็บเงินค่าราชการเป็นเวลาหนึ่งปี เพื่อบรรเทาความเดือดร้อนและไม่ซ้ำเติมประชาชนผู้ประสบภัยให้ลำบากยิ่งขึ้นในยามยาก
ทั้งนี้ ด้วยอานุภาพพระมหากรุณาธิคุณ ตามหลักอวิหิงสา ดังที่พระองค์ได้ทรงพระราชนิพนธ์ไว้ในอุตตรกถา ท้ายเรื่อง #พระนลคำหลวง ว่า
๏ หนึ่งท้าวบ่ปองมะนะจะเบียฬ นรพึ่งพระเดชา
ป้องปกพศกนิกรนา คะระแม้นปิโยรส