06/04/2021
SİTELERDE YOLSUZLUKLA ETKİLİ MÜCADELE NASIL YAPILIR:
Günümüzde yaşam şekli haline gelen yolsuzluklar sitelerimizi de etkilemiş ve çözüm bekleyen en temel problem olmuştur. Ahlaksızlığın adı ahlak ve erdem, hırsızlık/çalma-çırpmanın adı ticaret olmuştur. Toplumdaki bu yozlaşma ve çöküntüden sitelerimizde maalesef nasibini alıyor. Bu yozlaşma ve çöküntü en çok sakinlerimize zarar vermektedir. Halbuki dürüstlük her şeyin üzerinde olmalıdır.
Siteler tüzel kişiliği olmayan "dayanışma ve komşuluk birliktelikleridir." Siteler bir ticari kuruluş değildir, kar-zarar mantığıyla çalışmazlar. Sakinlerin ihtiyacı olan mal ve hizmeti en uygun fiyattan temin ederek, emlak değeri artışına ve sakin memnuniyetine hizmet etmelidirler. Site yönetimlerinde güven unsuru çok önemlidir. Sakinlerin dişinden tırnağından arttırarak "Yöneticilere teslim ettikleri aidatlar namustur, ona gösterilen özen gibi özen gösterilmelidir". Ama her site yönetimi her zaman sakinlerin menfaatinizi gözeterek işler yapmıyor. Fedakarca çalışan dürüst site yönetimlerini ve yönetim firmalarını tenzih ediyorum.
Ama bu durumun birinci sorumlusunda yine sakinler (kat maliki, kiracı, sitede yaşayanlar) dir ve en önemli görev onlara düşmektedir. Hakkını aramayan, sorumluluklarını yerine getirmeyen, en basiti yılda bir yapılan toplantıya bile katılmayan, işletme projesi/bütçeleri ve bilançoları incelemeyen, kat malikleri çoğunluktadır. Böyle olunca kötü niyetli kişiler sitelerin üzerine adeta karabasan gibi çökmekte, siteler borç batağına sürüklenmektedir. Sakinler sadece kendilerinden istenen aidatları ödemekte AMA AİDATLARIN İÇERİĞİNİ SORGULAMAMAKTADIR. Bazı sitelerde de sakinlerin anlamaması için yapılan bütçe çizelgeleri, gelir gider tabloları ve denetim raporlarıda yolsuzlukları gizlemekte kullanılmaktadır. Sakinlerin bu çizelgelerden gerçeği öğrenmeleri istenmemektedir.
Yolsuzlukla mücadele için sıkı gözetim, izleme ve denetim şarttır. Maalesef sitelerimizde çok önemli fonksiyonu olan ama yeteri kadar önem verilmeyen bir konuda denetimdir. Denetimler adeta "adet yerini bulsun" tarzında "yasak savma" şeklinde yapılmakta, çoğu zaman denetçilerde konu hakkında yeterli bilgiye ve deneyime sahip olmamaktadır. Böylelikle yönetimler aslında kontrolsüz, istediğini yapan (eskilerin Ali kıran baş kesen dedikleri) organlar halin gelmektedir.
Sitelerde bir yolsuzlukla mücadele politikası hazırlanmalı ve parola YOLSUZLUĞA SIFIR TOLERANS olmalıdır.
Hazırlanacak "yolsuzlukla mücadele politikası" tüm sakinlere yayınlanmalıdır.
ÖRNEK SİTESİ YOLSUZLUKLA MÜCADELE POLİTİKASI
AMAÇ:
ÖRNEK sitesinde şeffaf ve hesap verebilir bir yapı kurularak, rüşvet ve yolsuzluk risklerini belirlemek, azaltmak, çalışanlara yol göstermek suretiyle yolsuzlukla mücadele etmektir.
KAPSAM:
Bu politika kat maliklerini, yönetim ve denetim kurulu üyelerini, tüm çalışanları ve çözüm ortaklarımızı, iş yaptığımız kişi ve kuruluşları bağlar.
GENEL ESASLAR:
Yolsuzluk; Kendisine emanet edilen site yönetim gücünün/yetkilerinin rüşvet, irtikap, kayırmacılık, sahtekarlık ve zimmet yoluyla doğrudan veya dolaylı olarak maddi ve manevi kişisel çıkarlar için kötüye kullanılması, ahlaksız yollardan menfaat sağlanmasıdır. Buna "ilişki rantı" da diyebiliriz. Rantın siteye değil kişilere faydası olur.
Kat maliklerinin sahiplenmesi ve desteği olmadan sitelerde yolsuzlukla mücadele edilemez. Tüm kat malikleri yolsuzlukla mücadele konusunda kararlılık göstermelidirler.
Yolsuzluğun büyüklüğü ve şekli önemli değildir. Yolsuzluğun büyüğü ve küçüğü olmaz.
Yolsuzlukla ilgili her türlü olay ve tedbir sakinlerle paylaşılmalıdır.
Sitemizde yolsuzluğa "sıfır tolerans" parolası geçerlidir. Yolsuzluk ve rüşvet asla kabul edilemez. Yolsuzlukla mücadele şeffaf ve dürüst yönetimlerin vazgeçilmezidir.
ALINACAKLAR TEDBİRLER:
*Tüm yönetim ve denetim kurulu üyeleri ile çalışanlarımız sitemizi zan altında bırakabilecek her türlü davranış ve hareketten kaçınmak zorundadır.
*Herhangi bir kişi ve kuruluş ile yolsuzluk kapsamına girecek her türlü çek, ayni, nakdi ve gayri maddi menfaat alınması ve verilmesi yasaktır.
*Sakinlerle bilgi paylaşımı ve ŞEFFAF, BASİT VE ANLAŞILABİLİR raporlama şarttır.
*Çalışanlar için çok düşük ücret politikası yolsuzluk riskini arttırmaktadır.
*Site yöneticilerinin ve birinci derece yakınlarının şirketleri ile iş yapılması yasaktır.
*İşe alımlarda yöneticilerin ve denetçilerin birinci derece yakınları işe alınmayacaktır.
*İş ilişkisinde olduğunuz firmalarda birinci derece yakınlarınız çalışmayacaktır.
*Ödemeler en az 2-3 imza ile yapılacaktır.
*Nakit para kullanılmayacak yada zorunlu ve çok küçük meblağlar için (100-150 TL gibi) müsade edilecektir. Bu miktar her yıl kurul kararı ile belirlenecektir. Aidat ve gider paylaşım belgelerinin tahsilatı da nakit yapılmayacaktır. Özetle kimsenin eline para değmeyecektir.
*Yapılan tüm iş ve işlemler mevzuata uygun olacak, kanunların arkasından dolanılmayacaktır.
*Rutin ödemeler için (elektrik, su, doğalgaz vb) otomatik ödeme talimatı verilecektir.
*Hediye almak, yemek masrafını, ağırlama giderlerini, seyahat ve konaklama masrafını, eğlence etkinliği masraflarını karşı tarafın karşılaması gibi haksız avantaj elde etmek yasaktır
*Para akışı başlangıçtan son aşamasına kadar belgeli olacak ve kayıt altına alınacaktır.
*Resmi defter dışında başka bir kayıt (kayıt dışı hesap) tutulmayacaktır. Elektronik kayıtlar silinmeyecek formatta olacaktır. Yasal imha süresinden önce hiç bir belge/evrak imha edilmeyecektir.
*TYTK toplantıları ve ihaleler/alım süreçleri "TV info" kanalından bütün sakinlere canlı yayınlanacaktır. Bunun için bir kanal info/bilgilendirme kanalı olarak tahsis edilecek ve sakinlere duyurulacaktır.
İş yapılan firmaların mesleki kriterleri yanında etik düzeyleri ve bu alanda olumlu geçmişe sahip olmaları da dikkate alınacaktır. Rüşvet ve yolsuzlukla ilgili olumsuz istihbaratı olan firmalarla çalışılmayacaktır.
Yolsuzlukla ilgili her türlü ihbarlar denetleme kurulu Başkan ve üyelerine bildirilecektir.
RİSK DEĞERLENDİRMESİ:
Yolsuzlukla mücadelede öncelikle risk alanları ve öncelik sırası belirlenerek bir "risk değerlendirmesi" yapılmalıdır. Yolsuzlukla mücadelenin başlangıç noktası budur.
Başlıca risk alanları şunlardır:
Rüşvet: Görevi ile ilgili bir işi yapması, yaptırması, yapmaması, hızlandırması, yavaşlatması amacıyla doğrudan veya aracılar vasıtasıyla menfaat temin, teklif veya vaat edilmesi, bunlara aracılık edilmesi gibi yollarla görevinin gereklerine aykırı davranması için bir başka kişiyle vardığı anlaşma çerçevesinde kendisine veya bunu talep eden tarafa veya bu ilişki dolayısıyla bir başkasına çıkar sağlanmasıdır. AMACI NE OLURSA OLSUN RÜŞVET ALINMASI YADA VERİLMESİ YASAKTIR.
Hediye: Maddi değeri düşük, sitemizin tercih ve kararlarını etkileyebilecek nitelikte olmayan, sembolik değeri olan hadiyeler hariç hediye kabul edilmeyecektir. HER TÜRLÜ HEDİYE KAYIT ALTINA ALINACAKTIR.
Bağış: Bağış adı altında ayni ve nakdi hiç bir şey kabul edilmeyecektir.
Ağırlama politikası: Site yönetim ve denetim kurulları ve site çalışanları tarafından ağırlama teklifleri (sosyal etkinlik, konaklama, gezi, tatil, yemek vb) asla kabul edilmeyecektir.
Kolaylaştırma ödemeleri: Rutin bir işlemi (ruhsat, izin vb almak gibi) güvenceye almak yada hızlandırmak için yapılan ödemelere kolaylaştırma ödemeleri denir. İş yaparken kolaylaştırma ödemeleri teklif edilmeyecek ve size de teklif edilmesine müsade edilmeyecektir.
Hatasız kayıt tutma: Tüm mali ve idari kayıtlar eksiksiz tutulacak, tahrifat yapılmayacaktır.
Satın alma ve ihale faaliyetleri: Satın alma faaliyetleri için çok teferruatlı prosedürler hazırlanacaktır. ( mutlaka heyet ile ve piyasa araştırması yapılarak)
Sözleşme yapma: Sözleşmeler uzman kişilerce ve karşı tarafa menfaat sağlamayacak şekilde yapılacak ve sakinlerin bilgisi için yayınlanacaktır.
Faturasız mal ve hizmet alımı: Her türlü ticari faaliyet (mal ve hizmet alımı) bir belge düzeni içinde yapılacaktır. Faturasız mal ve hizmet alınmayacaktır. Zorunluluk halinde defter tutma yükümlülüğü olmayanlardan alınan mal ve hizmetler için "gider pusulası" düzenlenecektir.
SONUÇ:
Bu yolsuzlukla mücadele politikası sakinlere duyuru olarak, kapsam maddesindeki diğer kişilere ise göreve ve siteyle ilişkiye başladıkları anda imza karşılığı tebliğ edilmelidir.
