10/09/2017
Gayrimenkulde şerefiye ne demek?
Gayrimenkul alım satımlarında ya da piyasayla ilgili her türlü yazıda karşımıza çıkan şerefiye kavramı ne anlama gelir? Şerefiye terimi ve anlamıyla ilgili herşeyi bu yazıda bulabilirsiniz.
Gayrimenkulde şerefiye ne demek?
Şerefiye gayrimenkulde, toplam proje değerinin bağımsız bölümlere adil paylaştırılması olarak özetlenebilir. Yani, bağımsız bölümler, proje özelliklerinin ve alıcı tercihlerini ifade eden kriterlerin bağımsız bölüm metrekaresine uygulanarak, proje değerinin bağımsız bölümlere adil paylaştırılmasıdır.
Şerefiye çalışması ile belirlenen bağımsız bölüm fiyatlarının zamana bağlı olarak artırılması gerekir. Yapılacak bir satış planlaması ile bir indirim oranı söz konusu ise net bugünkü değer açısından beklenen toplam hasılatın gerisinde kalmamak için indirimden kaynaklanan gelir kaybının daha sonra satılacak bağımsız bölümlere yansıtılabilmesi gerekir.
Teknik tanımının dışında konut projelerinde karşımıza çıkan şerefiye kavramı, aynı özelliklerde ya da planda olan konutlar için farklı fiyatların belirlenmesine neden olur. Özellikle, aynı binada, aynı katta bulunan dairelerin fiyatları örneğin, baktıkları cepheye göre değişiklik gösterir.
Şerefiye bedelinin belirlenmesi için kullanılan özelliklerden bazılarını şöyle sıralayabiliriz: Manzara, yükseklik, cephe, proje içindeki konumu, asansör kullanımı, bahçe kullanımındaki durumu, gün ışığı alma özellikleri gibi...
Özellikle büyük projelerde önem taşıyan şerefiye hesaplamasının doğru yapılması alıcının haksızlığa uğramaması için önceliklidir. Tüm bilgilere sağlıklı bir şekilde ulaşılması ve ayrıntılı bir hesaplama yapılması için profesyonel yardım gerekebilir.
Değerleme raporları hazırlanırken ise resmi kurum incelemeleri ile projenin yasallığı araştırılmakta, belirlenen lokasyonda yapılan araştırma ile ortalama satış fiyatları hakkında kanaat oluşturulmaktadır.
Raporlarda, şerefiye kriterlerinin belirlenme nedenleri, şerefiye kriter oranları, bağımsız bölümlere göre şerefiye puanları dağıtımı gibi bilgilerin detaylı olarak yer verilmesi gerekmektedir.
Kentsel yenileme ve dönüşüm projelerine girişmeden önce de kat maliklerinin adil paylaşım yapılabilmesi için şerefiye raporlandırmasını yaptırmasında yarar vardır.