17/10/2024
Quản lý tài sản và Quản lý tài chính cá nhân – Thay đổi hay là chết?
Quản lý tài sản hoặc Quản lý tài sản chính cá nhân đang được rất nhiều công ty cũng như các định chế tài chính sử dụng để lôi kéo sự thu hút của người dân. Thế nhưng thực tế Quản lý tài sản có phải là một điều thực sự tốt, chúng ta có nên sử dụng dịch vụ Quản lý tài sản hay không? Và dịch vụ Quản lý tài sản ở Việt Nam hiện đã được cung cấp chuẩn mực hay chưa? Tìm hiểu nào!
1. “Quản lý tài sản” và “Quản lý tài chính cá nhân” có phải là một?
Tất nhiên là không! Quản lý tài sản – tên Tiếng Anh là Wealth Management. Còn Quản lý tài chính cá nhân là Personal Financial Planning. Tuy nhiên, đối với thị trường tài chính chuyên nghiệp trên thế giới như Mỹ, Nhật, Hong Kong, EU,… thực chất các hoạt động của Wealth Management và Personal Financial Planning lại vô cùng giống nhau.
Về cơ bản, cả Wealth Management và Personal Financial Planning đều cung cấp các dịch vụ sau cho các khách hàng:
- Lập kế hoạch đầu tư dựa theo mục tiêu
- Tư vấn quản lý đầu tư
- Kế hoạch Bảo hiểm và chăm sóc sức khỏe dài hạn
- Kế hoạch Thừa kế di sản
- Quản lý tiền mặt và các khoản vay tín dụng
- Các kế hoạch về hưu trí
- Lập kế hoạch Tối ưu Thuế thu nhập cá nhân
- Phương án tài trợ cho nhu cầu giáo dục (du học, đại học)
Có khác chăng, đó là Wealth Management thường được biết đến ở thị trường quốc tế như một dịch vụ Private Wealth của các Ngân hàng lớn như Morgan Stanley, Goldman Sachs, JP Morgan, Citibank,… để phục vụ cho các khách hàng rất giàu có với tài sản trên 10 triệu USD. Còn dịch vụ Financial Planning thì dễ dàng tiếp cận với các hộ gia đình trung lưu hơn khi dịch vụ này không áp dụng mức tài sản tối thiểu mà người dùng chỉ cần trả phí từ 1,000 – 3,000 USD/năm là đủ để có một nhà tư vấn Quản lý tài sản cho riêng mình và gia đình.
Quản lý tài sản lần đầu ra đời vào năm 1933 khi Morgan Stanley và Goldman Sachs áp dụng cụm từ này cho dịch vụ dành cho các khách hàng cá nhân giàu có của mình. Tuy nhiên, đến năm 1970 với sự ra đời của CFP thì dịch vụ Quản lý tài sản mới thực sự được hoàn thiện và toàn diện nhất với tiêu chí “đặt lợi ích khách hàng lên trên hết”.
2. Quản lý tài sản, quản lý tài chính cá nhân có thực sự tốt đẹp?
Dịch vụ Quản lý tài sản về cơ bản cung cấp một kế hoạch quản lý tất cả các vấn đề về tiền của một cá nhân và hộ gia đình. Các vấn đề tiền của cá nhân và hộ gia đình, về cơ bản là bài toán cân đối giữa: mục tiêu tài chính và nguồn lực tài chính. Bài toán ở đây: Làm sao có thể đạt được tất cả các mục tiêu tài chính bằng cách quản lý tốt các nguồn lực tài chính?
Trong đó,
+) Mục tiêu tài chính (financial goals) là: đủ tiền để mua nhà, mua xe, đủ tiền cho việc nghỉ hưu an nhàn, đủ tiền để chi tiêu trong các trường hợp ốm đau, khẩn cấp, đủ tiền để di sản cho con cái,…. Nói chung, mục tiêu tài chính là có đủ tiền cho những thứ một người cần (need) và muốn (want).
+) Nguồn lực tài chính (financial resource): hay chính là các điều kiện tài chính (financial conditions) của một người, gồm – tài sản, nợ, thu nhập, chi tiêu. Đây là bốn trụ cột chính trong điều kiện tài chính của một cá nhân. Thông thường, việc quản lý 4 trụ cột này của các cá nhân và hộ gia đình… rất kém! Bởi vì, phần lớn các gia đình thiếu kiến thức để quản lý tài chính và tài chính không phải vấn đề dành cho tay mơ.
Dịch vụ Quản lý tài sản, Quản lý tài chính cá nhân giúp một người cân đối nguồn lực tài chính để đạt được tất cả các mục tiêu tài chính của mình. Khi tham gia vào một dịch vụ Quản lý tài sản, quản lý tài chính thì một cá nhân sẽ được chuyên gia (financial planner hoặc financial advisor) lập các kế hoạch tài chính tương ứng để đạt được các mục tiêu.
Ví dụ: nếu khách hàng chỉ có nhu cầu đầu tư thì chuyên gia sẽ lập kế hoạch đầu tư (investment planning) cho khách hàng. Nếu khách hàng có nhu cầu quản lý tài sản toàn diện thì chuyên gia sẽ lập kế hoạch tài chính toàn diện (comprehensive financial planning).
Có một điều quan trọng, đó là để đạt được các mục tiêu tài chính thì chắc chắn các chuyên gia phải giúp khách hàng lập kế hoạch tài chính tương ứng. Đây là điều bắt buộc nếu ai đó đã tự gọi mình là chuyên gia Quản lý tài sản, Quản lý tài chính cá nhân.
Rõ ràng, với những điều đã trình bày bên trên thì Quản lý tài sản và Quản lý tài chính cá nhân là dịch vụ, là một ngành khoa học và là một kỹ năng mà thế giới đã công nhận là cực kỳ quan trọng với tất cả các gia đình. Đây là điều không phải tranh cãi!
3. Sự nhập nhằng tại Việt Nam
Tuy định nghĩa và các chuẩn mực về nghề Quản lý tài sản trên thế giới đã rất rõ ràng và cứ thế học theo mà làm là ngon. Tuy nhiên, tại Việt Nam, có một vấn đề muôn năm cũ – đó là sự đánh tráo khái niệm. Hiện nay ở Việt Nam, cụm từ “Quản lý tài sản” và cả “Tài chính cá nhân” đang được dùng một cách vô tội vạ.
Quản lý tài sản (Wealth management) như chúng ta đã biết chính là việc tạo nên một bức tranh tài chính toàn diện để phục vụ các nhu cầu trọn đời của các cá nhân và gia đình của họ. Tuy nhiên, hiện tại quản lý tài sản và quản lý tài chính cá nhân lại đang biến thành một công cụ để lôi kéo sự quan tâm của người dân vào mua các sản phẩm tài chính của các định chế tài chính hơn là thực sự được cung cấp đúng như với bản chất của nó.
Thực tế việc này như thế nào? Và bí mật gì ẩn chứa đằng sau việc một chuẩn mực tốt đẹp như thế lại đang bị làm nhiễu, bị đánh tráo khái niệm ở Việt Nam?
P/s: Đố các bạn, bức ảnh minh họa có điểm gì đáng lưu ý?
Nguyen Thanh Minh